/

Szlakiem żydowskich światów na Górnym Śląsku Sośnicowice. Historia Żydów z sosnowego domu

TERMIN czwartek, 26 września 2019 godz. 18:00
MIEJSCE Dom Pamięci Żydów Górnośląskich
Historia miast Górnego Śląska jest historią przenikania się kultur i religii. Tutaj mieszkali Niemcy, Ślązacy, Czesi, Żydzi, Polacy. Ich koegzystencja była wartością dla regionu. Różniące się od siebie społeczności wspólnie budowały miasta często w oparciu o własne tradycje i preferencje kulturowe. To historyczne pogranicze było przyjaznym miejscem dla Żydów. Oni, stanowiąc mniejszość etniczną i religijną górnośląskich ośrodków, budowali własne świątynie, szkoły, budynki użyteczności publicznej, zakładali cmentarze, współtworzyli miejską tkankę jako handlarze, rzemieślnicy, przemysłowcy czy elita intelektualna. Posłuchajmy o historii gmin żydowskich w dużych miastach naszego regionu.  
 
Dzieje Sośnicowic sięgają połowy XIII wieku. W swej historii przynależały do Czech i Niemiec, a po 1945 roku zostały przyłączone do Polski. Sośnicowice to dawna osada targowa słynąca z produkcji gwoździ, która z czasem została miastem – kilka razy prawa miejskie tracąc i ponownie otrzymując. To miejscowość z ciekawą historią, w której swój rozdział zapisała również lokalna społeczność żydowska. Będzie to zatem historia najmniejszej gminy żydowskiej w najmniejszym mieście na Górnym Śląsku. Żydzi osiedlali się w Sośnicowicach od czasów panowania króla pruskiego Fryderyka II. Pierwsza pisana wzmianka o tej społeczności pochodzi z roku 1784 – dowiadujemy się z niej o Rifce, córce Samuela Salomona. Przez lata zapomniane dzieje tamtejszej społeczności żydowskiej, dziś są przypominane za sprawą podjętych badań. Każda historia ma swojego „opowiadacza” – o Żydach z Sośnicowic przypominają dwie bliźniacze kołatki z tamtejszej synagogi, które obecnie znajdują się na ekspozycji stałej w Domu Pamięci Żydów Górnośląskich. W I połowie XX wieku dzieje Żydów w Sośnicowicach stały się inspiracją do napisania opowiadania „Sosnowy dom”. To romantyczna opowieść o życiu, śmierci i pamięci, których symbolem są schowane w szufladzie klucze do synagogi. Być może do dziś klucze te są ukryte w owej „szufladzie” z opowiadania. Spotkanie poprowadzi Dariusz Walerjański.