STRONA GŁÓWNA / WYDARZENIA /MUZEALNY SALON DLA PAŃ: NA LETNISKU, U WÓD I NA GÓRSKIM SZLAKU. ZIEMIAŃSKIE WAKACJE
Fot. Milena Lachowicz

Fot. Milena Lachowicz

Fot. Milena Lachowicz

Fot. Milena Lachowicz

Fot. Milena Lachowicz

Fot. Milena Lachowicz

/

Muzealny salon dla Pań: Na letnisku, u wód i na górskim szlaku. Ziemiańskie wakacje

TERMIN sobota, 2 sierpnia 2025 godz. 11:30
MIEJSCE Willa Caro
Jak wyglądało lato w świecie sprzed automobilu, masowej turystyki i katalogów biur podróży? Gdzie odpoczywała polska arystokracja i ziemiaństwo, gdy kraj rozdarty był między zaborców? Czym były „wody” i dlaczego Zakopane stało się górską stolicą intelektualnej bohemy? Jak wyglądał letni dzień w ziemiańskim dworze w cieniu dworskich lip?
 
Zapraszamy na wykład, który przeniesie nas do XIX-wiecznych uzdrowisk i górskich pensjonatów – w miejsca, gdzie ziemianie szukali wytchnienia, zdrowotnych kuracji, a nierzadko także duchowego i kulturowego odrodzenia.
 
„Od dwóch miesięcy nie robiłam nic prócz oddychania pełną piersią pogodą letnią i wiejską ciszą.”
— Eliza Orzeszkowa, list z majątku pod Grodnem
 
Podczas spotkania przyjrzymy się:
  •  letniskom i dworom jako oazom życia rodzinnego,
  •  modzie na uzdrowiska – od Nałęczowa po Karlowe Wary - oraz obyczajowości kurortów, ich roli jako miejsc leczenia, flirtu i towarzyskich spotkań,
  •  rodzącej się turystyce w Tatrach i modzie na piesze wycieczki,
  •  obrazowi wakacji w literaturze i malarstwie epoki.
Całość ilustrowana będzie materiałami ikonograficznymi – dziełami sztuki, fotografiami, fragmentami pamiętników i listów – które przybliżą słuchaczom klimat XIX-wiecznych wakacji „po polsku”.
 
„Siedem tygodni przemieszkałam w tej górskiej osadzie tak malowniczo, tak rozkosznie położonej, że we śnie tylko ujrzymy kiedy coś równie pięknego.”
— Maria Steczkowska, o pobycie w Zakopanem, 1860
 
W czasie spotkania zajrzymy do pamiętników, listów i relacji kobiet, które latem opuszczały salony i wyruszały „do wód”, w góry lub do wiejskich majątków. Prześledzimy ich letnie rytuały – od kąpieli zdrojowych, przez ogrodowe podwieczorki, po pierwsze kobiece wyprawy na tatrzańskie szlaki.
 
„Kąpiel wspólna z czterdziestoma innymi damami... drzwi otwierają się ciągle i coraz to ukazuje się postać w długiej białej koszuli…”
— Izabela Czartoryska, o pobycie w Cieplicach Śląskich, 1816
 
Ten wykład to opowieść o odpoczynku, ale i o kobiecej sile – tej, która manifestowała się nie tylko w domowych obowiązkach, lecz także w odwadze, by wyruszyć samotnie w Tatry albo zadbać o zdrowie w kurorcie z dala od domu.
 
„Zwiedzanie Tatr nie jest bynajmniej połączone z trudami przewyższającymi siłę i odwagę kobiety…”
— Maria Steczkowska, Obrazki z podróży do Tatrów i Pienin
 
Zapraszamy ponownie do podróży w czasie – do świata letnich kapeluszy, zapachu siana i wieczornych koncertów „na wodach”. Będzie lekko, wakacyjnie i z nutą nostalgii.
 
Nowy cykl spotkań w gliwickim Muzeum zachwyci wszystkich, którzy pasjonują się modą, życiem i obyczajami XIX stulecia. Raz w miesiącu, w sobotnie przedpołudnia, zapraszamy do muzealnych wnętrz, gdzie porozmawiamy o życiu naszych prababek i przejrzymy się w ich oczach niczym w patynowanym zwierciadle, pełnym obrazów dawnej codzienności. Spotkania przygotowała i prowadzić będzie Justyna Domżalska-Mańka, która od 19 lat zajmuje się rekonstrukcją historyczną. Celem rekonstrukcji jest przedstawienie przeszłości w atrakcyjny, niekonwencjonalny i zrozumiały sposób. Rekonstruktorzy odtwarzają dawne stroje, broń, technologie oraz minione wydarzenia – bitwy, bale, dawne pikniki, turnieje rycerskie… I również podczas spotkań w ramach „Muzealnego salonu dla Pań” przeszłość znajdzie się przed nami na wyciągnięcie ręki. Prowadząca na każdym spotkaniu wystąpi w stroju nawiązującym do omawianego tematu.

„Naszym cyklem spotkań pragniemy przybliżyć dawne dworskie życie, widziane z perspektywy kobiet – matek, żon, rezydentek, zubożałych szlachcianek, służących i kobiet z czworaków. Zanurzymy się w kufrze pełnym wspomnień o minionym życiu, zajrzymy do salonu i kuchni, przyjrzymy się szlacheckim obyczajom i modzie, wyjedziemy do leczniczych wód, poznamy towarzyskie konwenanse oraz zgłębimy tajemnice buduaru i alkowy” – mówi Justyna Domżalska-Mańka. Wstęp na spotkanie – wolny, liczba miejsc ograniczona. Zapraszamy – także na Instagram prowadzącej, gdzie pisze o podróżach w czasie: https://www.instagram.com/karenina.garden/
 

Harmonogram spotkań

Sobota, 8 marca 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Wachlarz, lorgnon i balowy karnet. W białym karnawale

Sobota, 12 kwietnia 2025, Willa Caro, godz. 11.30

W sieni, w alkierzu i w pokoju paradnym. Życie w szlacheckim dworze

Sobota, 10 maja 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Na werandzie, w buduarze i w ogrodzie zimowym. Dzień z życia szlachcianki

Sobota, 31 maja 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Żołnierzyki, serso i lekcje etykiety. Dzieciństwo we dworze

Sobota, 5 lipca 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Koleją, wolantem i parowcem. Szlachcianka w podróży

Sobota, 2 sierpnia 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Na letnisku, u wód i na górskim szlaku. Ziemiańskie wakacje

Sobota, 6 września 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Poznam gładką pannę z posagiem. Umizgi i zaloty w XIX wieku

Sobota, 4 października 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Nie tylko dziedziczka. Inne kobiety w ziemiańskim dworze – rezydentki, pokojówki, służące i chłopki

Sobota, 8 listopada 2025, Willa Caro, godz. 11.30

W Wigilię Jędrzeja Świętego ujrzę oblubieńca swego. Rzecz o wróżbach i dworskiej alkowie

Sobota, 6 grudnia 2025, Willa Caro, godz. 11.30

Srebrne kule, szczupak z chrzanem i migdałowy król. Boże Narodzenie w ziemiańskim dworze

Ta strona używa plików cookies Dowiedz się więcej