Zbiory- „Der Bazar – gazeta dla pań”

Od niedawna w zbiorach muzeum w Gliwicach znajduje się oprawiony rocznik gazety Der Bazar z 1886 roku pod tytułem  Illustrierte Frauen Zeitung czyli Ilustrowana gazeta dla pań.  Gazeta wydawana była w Berlinie od 1854 roku. Cena podana na okładce wynosiła dwie i pół marki, i była to cena za cały kwartał, po 4 numery w miesiącu, czyli za 12 gazet.
W wieku XIX nastąpił duży rozwój prasy i po raz pierwszy w historii pojawiły się wydawane w wielu krajach, a najwięcej we Francji  gazety tylko dla pań, np. Godeys Fashion, Modes de Paris, McCalls Magazine, La Mode Ilustree, The Fashions, Petit Courier des Dames czy wreszcie w Polsce a ściślej mówiąc w Królestwie Polskim Motyl, Tygodnik Mód i Powieści czy Mody Paryzkie.
Jedną z takich pozycji dla pań, a wnioskując po cenie i propozycjach strojów raczej dla bogatych  dam,  był właśnie Der Bazar. Wszystkie  gazety tego typu miały dość podobną formę, zawierały najnowsze doniesienia ze świata mody, drukowaną we fragmentach powieść sentymentalną, a często na ostatniej stronie kilka łamigłówek i zagadek. Gazety te ze względu na dużą zawartość pięknych rycin ówczesnych strojów i dodatków dla pań, dzieci a często i mężczyzn, stanowią obecnie niezwykle cenny materiał ikonograficzny.
Zamieszczone w nich ryciny oprócz pięknego wykonania i dość wysokiego poziomu artystycznego prezentują szczegółowo całe bogactwo używanych wtedy tkanin, doskonałość kroju czy dokładność i detale  zdobień na sukniach, kapeluszach, torebkach, wachlarzach czy bieliźnie. Pod każdym prezentowanym modelem sukni zamieszczony jest jego szczegółowy opis informujący o gatunku użytej tkaniny, rodzaju koronek oraz zastosowaniu sukni – balowa, wieczorowa, do opery czy na spacer.

Tak szczegółowe opisy pozwalają nam poznać ówczesne trendy mody i zwyczaje, gdyż w sukni na bal nie wypadało pokazać się na spacerze a w sukni porannej  nie wychodziło się wieczorem, inne kroje i długości rękawiczek  były dla panien a  inne dla mężatek – kiedyś  inne ubrania nosiło się rano, inne wieczorem , do tego dochodziły  jeszcze pory roku i towarzystwo w jakim człowiek się obracał i były to kwestie o wiele istotniejsze niż zwykła praktyczność ubioru czy jego wygoda. Dodatkową zaletą  ówczesnych gazet dla pań były zamieszczane w nich wykroje prostych  ubrań, wzory haftów, schematy wykonywania koronek czy wzory do wyszywania na obrusie, torebce lub innej bordiurze, a piękne projekty strojów balowych, stylowych serwetek czy koronek można wykorzystywać nawet dzisiaj.

Joanna Puchalik