STRONA GŁÓWNA / WYDARZENIA /DEBATA ANTYKOMUNISTYCZNYCH OPOZYCJONISTÓW, ŚWIADKÓW HISTORII – ANDRZEJA JARCZEWSKIEGO, JANUSZA STEINHOFFA I MARKA KEMPSKIEGO
Marsz protestacyjny ulicami miasta zorganizowany 25 maja 1981 r. przez działaczy Międzyuczelnianego Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania i członków NZS Politechniki Śląskiej, ujęcie wykonane na ul. Bankowej.  Fot. Cz. Siemianowski, zbiory Muzeum w Gl

Marsz protestacyjny ulicami miasta zorganizowany 25 maja 1981 r. przez działaczy Międzyuczelnianego Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania i członków NZS Politechniki Śląskiej, ujęcie wykonane na ul. Bankowej. Fot. Cz. Siemianowski, zbiory Muzeum w Gl

/

Debata antykomunistycznych opozycjonistów, świadków historii – Andrzeja Jarczewskiego, Janusza Steinhoffa i Marka Kempskiego

TERMIN czwartek, 3 września 2026
MIEJSCE Willa Caro
W czwartek, 3 września, obchodzić będziemy 46 rocznicę podpisania porozumienia jastrzębskiego – trzeciego, po gdańskim i szczecińskim dokumentu, umowy, jaką komunistyczna władza zawarła ze strajkującymi i domagającymi się polepszenia bytu i warunków pracy górnikami z Jastrzębia-Zdroju. Zdaniem wielu historyków masowe strajki solidarnościowe na Śląsku, trwające od początku sierpnia, które wyrażały poparcie dla robotników protestujących w Gdańsku i Szczecinie, wpłynęły na tempo i skuteczność negocjacji prowadzonych w tamtych ośrodkach, a podpisanie porozumienia jastrzębskiego przypieczętowało wcześniejsze, zawarte tam umowy. W tę wyjątkową rocznicę, 3 września, o godzinie 17.00, Muzeum w Gliwicach zaprasza do Willi Caro na debatę, w której wezmą udział ważni przedstawiciele antykomunistycznej opozycji związani z Gliwicami i z Górnym Śląskiem – Marek Kempski, Andrzej Jarczewski i Janusz Steinhoff.  Ich biografie stanowią istotną część najnowszej historii naszego miasta, regionu i kraju. Jak zapamiętali tamten przełomowy czas - sierpień i wrzesień 1980 roku? Co oznaczało dla nich – jako czynnie zaangażowanych w działalność antykomunistyczną - bycie praktycznie w centrum kluczowych dla przyszłości Polski wydarzeń? Do których wspomnień chcieliby wrócić,  na które zwrócić szczególną uwagę? Jakie jest dziś, po 46 latach,  ich spojrzenie na tamten czas,  jakie nasuwają się im refleksje? Czy dziś czują się bardziej przedstawicielami antykomunistycznej, demokratycznej opozycji, czy świadkami historii?
 
Spotkanie z Markiem Kempskim, Andrzejem Jarczewskim i Januszem Steinhoffem prowadzić będzie historyk i dziennikarz, Józef Krzyk.
 
Debata będzie dostępna on-line, za pośrednictwem muzealnej platformy Facebook.

Debata, w której wezmą udział związani z Gliwicami uczestnicy antykomunistycznej opozycji – odbędzie się w ramach projektu edukacyjnego „Między czerwcem ’56 a sierpniem ’80 – wystąpienia robotnicze w Gliwicach i na Górnym Śląsku”, którego tematem jest społeczny sprzeciw wobec władz komunistycznych w naszym regionie. Przedsięwzięcie uzyskało dofinansowanie w wysokości 40 tys. zł z programu „Patriotyzm Jutra. Wielkie Rocznice” Muzeum Historii Polski.

Obok przybliżenia regionalnego i lokalnego wymiaru wydarzeń, które na trwałe wpisały się w historię Polski: Poznańskiego Czerwca 1956 roku, protestów Czerwca ’76 oraz strajków lipca i sierpnia 1980 roku, prowadzących do powstania „Solidarności”, ważnym celem projektu jest uwyraźnienie specyfiki funkcjonowania środowisk opozycyjnych w Gliwicach – mieście Politechniki Śląskiej, w którym przez dziesięciolecia spotykały się doświadczenia środowisk robotniczych, akademickich i inteligenckich.

Projekt obejmuje również spacery edukacyjne śladami gliwickiej opozycji, wycieczki do Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności oraz warsztaty historyczne dla młodzieży szkolnej, które rozpoczną się w połowie września.

W czerwcu w Willi Caro odbył się wykład poświęcony Władysławowi Suleckiemu – górnikowi KWK „Gliwice”, niezłomnemu opozycjoniście, jednemu ze współzałożycieli – w roku  1978 r. - Wolnych Związków Zawodowych, pierwszej w PRL organizacji pracowniczej, niezależnej od partii komunistycznej. Spotkanie z gliwickimi działaczami opozycji – Markiem  Kempskim, Andrzejem Jarczewskim i Januszem Steinhoffem to kolejne działanie w ramach projektu, które pod hasłem „zasłużeni dla historii oporu społecznego w regionie” pozwoli dostrzec i spotkać konkretne osoby.


Patronatem honorowym projekt „Między czerwcem ’56 a sierpniem ’80 – wystąpienia robotnicze w Gliwicach i na Górnym Śląsku” objęła Pani Katarzyna Kuczyńska-Budka, Prezydent Miasta Gliwice. 

Autorami projektu „Między czerwcem ’56 a sierpniem ’80 – wystąpienia robotnicze w Gliwicach i na Górnym Śląsku” są dr Ewa Chudyba, Główny Specjalista ds. Edukacji oraz Leszek Jodliński, dyrektor Muzeum w Gliwicach.

 

Skrócone biogramy uczestników debaty

Marek Kempski - w latach 1981-1989 pracownik KWK Sośnica. Od 1982 r. współpracownik „Manifestacji Gliwickiej”, następnie RKW. Od 1985 r. kolporter oraz współredaktor czasopisma „Wokół Nas”. W II 1989 r. uczestnik II Walnego Zgromadzenia Działaczy NSZZ „Solidarność” Regionu Śląsko-Dąbrowskiego w Ustroniu. W 1989 r. wiceprzewodniczący Komisji Zakładowej w swoim zakładzie pracy. W latach 1989-1997 oddelegowany do pracy w Zarządzie Regionu. Od 1992 r. do 1997 r. przewodniczący Zarządu Regionu Śląsko-Dąbrowskiego NSZZ "Solidarność". W latach 1997-1999 wojewoda katowicki, 1999-2000 wojewoda śląski.



Andrzej Jarczewski - uczestnik protestów studenckich w marcu '68 w Gliwicach, od IX 1980 w „S”; w 1981 członek Zarządu Komisji „S” w IA PŚ; w XI 1981 uczestnik na PŚ studenckiego strajku solidarnościowego ze studentami radomskiej WSI; w 1981 redaktor techniczny, autor w tygodniku „Informator NSZZ «S» Politechniki Śląskiej”; działacz Gliwickiej Delegatury „S”, od 13 XII 1981 Drugiego Garnituru Gliwickiej Delegatury „S”. Od 1982 założyciel i szef Akademickiej Grupy Oporu na PŚ (wydawcy pisma „AGO”, druk „Manifestacji Gliwickiej”, okresowo „Tygodnika Wojennego”), 1982-1983 redaktor „Manifestacji Gliwickiej” i „Stanu Ducha” 25 IX 1985 aresztowany, skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach na 2 lata więzienia, zwolniony 5 IX 1986 na mocy amnestii. 1989-1991 członek Gliwicko-Zabrzańskiego KO „S”, 1990-1991 przewodniczący Gliwickiego KO „S”. W XII 1989 z grupą działaczy doprowadził do wyboru (jeszcze przez Miejską Radę Narodową) pierwszego w Polsce prezydenta miasta z „S”, Zbigniewa Pańczyka. W 1990 członek założyciel PChD. 1994-2002 wiceprezydent Gliwic. Klucznik Radiostacji Gliwickiej.


Janusz Steinhoff - doktor nauk technicznych, specjalista z zakresu przeróbki kopalin. Absolwent i długoletni pracownik naukowy Politechniki Śląskiej. Autor wielu publikacji z zakresu ekonomii, górnictwa i energetyki. Założyciel i działacz podziemnych struktur uczelnianych NSZZ Solidarność. W trakcie obrad Okrągłego Stołu pełnił z ramienia „Solidarności” funkcję eksperta w zakresie górnictwa i ochrony środowiska.honorowy obywatel Miasta Gliwice. Poseł na sejm X, I i III kadencji, wicepremier RP w rządzie Jerzego Buzka, wieloletni przewodniczący Rady Regionalnej Izby Gospodarczej w Katowicach.

Ta strona używa plików cookies Dowiedz się więcej